Iñaki Irasizabal: “Ez dute elkar ulertzen, familia bat dira”

Urtetan nobela beltzak idazten jardun ondoren, ipuin-bilduma sendo eta mamitsu bat dakarkigu Irasizabalek, Zorioneko familia. Teknikan eta gaietan berritasun nabarmenak egon arren, “ahalik eta istoriorik onena, ahalik eta ondoen” kontatzea omen du betiko helburua, gatazkaren bat bihurtuz beti istorioaren muina. Galdezka joan gara beregana.

 Lev Tolstoik esaldi ospetsu batekin hasi zuen Anna Karenina: “Munduko familia zoriontsu guztiak dira elkaren antzekoak; zoritxarrekoak, berriz, bakoitza bere modura da zoritxarrekoa”. Zure liburuaren atarian jartzeko moduko esaldia, ezta?

Tolstoi bera eta esaldi hori batez ere trannszendenteegiak iruditzen zaizkit nire ipuinekin lotzeko. Izen handiak aipatzen hasita, Van Gogh aipatuko nuke. Helburu bakarra omen zuen: konturatu zitezela bere teknika zakarraren azpian samurtasuna zegoela. Uste dut ipuin hauek gehiago dutela samurretik transzendentetik baino.

Familia inspirazio iturri agortezina dela esan liteke. Izan duzu erreferentziazko autorerik literaturan edo zineman?

 Liburuek eta pantailek istorioak kontatzen dizkigute etengabe. Hunkitu gaituzten guztiek daukate gugan eragina, baina ezingo nuke esan zein neurritan bakoitza. Nire ipuinen antzeko giroak dituen istoriok bat aipatzekotan telesail labur bat aipatuko nuke: Mar Coll-en “Matar al padre”. Oso ona.  (Irakurri +)

Joxemari Iturralde – Jamaikako neska

“Errelatoaren kontua poliedro irregular bat da”

Boxeoaren mundu maskulinoa literaturara ekarri zuen Joxemari Iturralde idazleak (Tolosa, Gipuzkoa, 1951) Perlak, kolpeak, musuak, traizioak (2015) aurreko lanean. Bestelako unibertso bat ageri da Jamaikako neska lan berrian. Bere azken nobelak bezala, Pamielarekin argitaratu du.   

Perlak, kolpeak, musuak, traizioak aurreko lanean bi euskal boxeolari ziren protagonistak. Oraingoan, aldiz, euskal jatorriko emakume jamaikar bat. Begirada aldaketa behar zenuen?
Nobela guztiek izan behar dute ezberdin. Horrek esan nahi du, beraz, begirada ere ezberdin izango dela. Perlak, kolpeak, musuak, traizioak nobelan hiru protagonista zeuden, lagunak izandako bi boxeolari ospetsu eta sendagile bat. Traizio handi baten historia kontatzen zen han. Jamaikako neska nobela honetan, aldiz, ez dago horrelakorik; hemen euskal jatorriko emakume jamaikar batek bere bizitza kontatzen digu, Jamaikan hasi eta Euskal Herrian amaitu arte.

Dafne protagonistaren istorioa darabilzu Euskal Herriko historiaren atal baten kontaketa egiteko; bogako dago errelatoaren gaia. Zure ekarpena egiteko, kanpoan jaio eta hezitako baten begirada hautatu duzu?
Nobela honetan ez dago bakarrik Euskal Herriko historiaren atal baten kontaketa, askoz gauza gehiago ere kontatzen dira bertan. Dafne protagonistak leku askotako istorioak kontatzen dizkigu, ez baita alferrik bizi izan Jamaikan, Argentinan, Mexikon, Holandan, Madrilen, Bruselan, Euskadin… 
Errelatoaren kontu horretan, norberak aurkitu behar du horri buruzko erantzunik zehatz eta egiazkoena. Errelatoaren kontu hori ez da margo edo kuadro batek ematen dizun irudia; ez da txanpon batek dauzkan bi alde edo aurpegi horietako baten aukeraketa egitea; poliedro irregular bat da, alde edo aurpegi asko eta ezberdinekin, alde edo aurpegi horietatik batzuk handiago eta garrantzitsuago izango direnak. Poliedro irregular horren alde edo aurpegi horiek guztiek osatuko dute, azkenean, errelatoaren istorioa. 
Jamaikako neska nobelan pertsonaia ezberdin ugari daude, eta nork bere erantzuna dauka errelatoarekiko.  (Irakurri +)

Apuntatu zaitez eta landu zure sormena!

Gutxi falta da 3. Eko Sketch Vitoria-Gasteiz maratoiaren ekitaldirako eta guk jada prest dugu dena.

Eko sketch-en izen emateko arrazoi bat baino gehiago daude. Horien artean,  egitasmo ederra izateaz gain, bertan topatuko duzun giroa ezin hobea izango delako.

Bestetik, maratoian parte hartzeko behar adina material (Moleskine koaderno bat eta Moleskine arkatz bat) oparituko dugulako izena ematen duzuen guztien artean Gasteizko San Prudencio elkar liburu-dendan. Gainera, hamaiketakoa ere gure kontu izango da.

Guzti honez gain, sari potoloak banatuko ditugu irabazleen artean:

MOLESKINE Smart Writing System

MOLESKINE motxila metro

Elkar opari txartela.

Zer behar duzun hori lortzeko? Izena eman eta sormena lantzea, besterik ez.

Informazio gehiago: www.ekosketch.eus

Literaturia 2019 badator!

2019ko maiatzaren 10etik 12ra bitartean hitzordua daukazu Literaturiarekin, euskal letren plazarekin, Zarautzen. 

Egitarauaren baitan, Elkar Argitaletxearen hainbat liburu aurkeztuko dira larunbatean, maiatzaren 11an, Garoa Liburudendan: 

 

11:00 – Ez da erditzea – Ione Gorostarzu

Amatasuna gai zentraltzat hartzen duen poema-bilduma: ama bihurtu aurreko emearen sentipena; haurdun bihurtzeak sortzen dituen larritasunak, pozak eta beldurrak; ama bilakatzearen sentimendu kontraesankorrak, maitasun eta ukazioen koktelaz; norbere amarekiko alaba izateak dakartzan buruhausteak…

 

 

 

 

 

(Irakurri +)

XXII. Igartza literatura-sorkuntzako beka berria abian da

Orain dela egun batzuk argitaratu da Miren Amurizaren “Basa”, 20. Igartza bekaren irabazlea. 21.a egiten dabil Erika Elizari, eta oraintxe argitaratzen dira 22. deialdiko oinarriak. Bere ibilbide jada luzean honezkero klasiko eta ezagun bihurtu diren izen asko saritu eta plazaratu ditu idazle gazteentzako sariketa honek: Julen Gabiria, Jasone Osoro, Unai Elorriaga, Karmele Jaio, Uxue Alberdi, Katixa Agirre, Eider Rodriguez, Danele Sarriugarte…

Aurrerantzean ere, sari hau egile gazteak ezagutarazteko eta haien ibilbidea egiten laguntzeko baliagarria izatea espero dugu. 

 

Oinarriak 2019: 

Lehena. Bekaren xedea

Beasaingo Udalak, Beasaingo CAF (Construcciones y Auxiliar de Ferrocarriles) enpresaren babesarekin eta ELKAR argitaletxearen laguntzarekin, euskal kultura zabaldu eta idazle gazteen lanari laguntza emateko asmoz, XXII. IGARTZA LITERATURA‑SORKUNTZAKO BEKA emateko oinarriak arautzen dira.

(Irakurri +)

EUSKAL HERRIA ZUZENEAN, AURTENGO ‘PROIEKTUARI ELKAR SARIA’

elkar Fundazioak gaur goizean egindako agerraldian jakitera eman duenez, 2019ko Proiektuari elkar saria Euskal Herria Zuzenean ekimenari ematea erabaki du.

2016tik banatzen diren elkar sariak aurten maiatzaren 9an banatuko dira Andoaingo Bastero kulturgunean. Gaurko agerraldian, bertan emango den sarietako bat aurkeztu da, Proiektuari elkar saria. Sari hau bi urtetik behin ematen da, Joseba Jaka bekarekin txandaka; 10.000 eurokoa da, eta bere helburua, sortzear dagoen edo jada martxan dagoen ekimen bati laguntza ematea da, proiektua gauzatzen laguntzeko.

Zergaitik saria Euskal Herria Zuzenean ekimenari? 

Joxe Mari Sors, elkar Fundazioko lehendakariak esan duenez, Ipar Euskal Herritik Euskal Herri osora begira, kultur mugimendua sustatuz euskal kulturaren alde lan handia egiten den ekimena da. Musikatik abiatutako jaialdia da, nahiz eta kultur adierazpide anitza eta aberatsa osatzera jotzen duen. Bereziki saiatzen da euskal musikari behar duen lekua eta duintasuna ematen.

Gazteen ekimenez gauzatzen den jaialdia da, eta hura gauzatzeko ezinbesteko dira taldelana zein elkarlana, eta bi balore horiek indartzen ditu: taldelana taldean egiten delako, lanerako prest dauden kultur zaleen indarrak bilduz; elkarlana, inguruko beste eragileekin batera aritzeko ahalegin etengabean egiten dutelako, herriko gainerako eragileak ere bilduaz ekimenera. 

(Irakurri +)